Thuốc hết hạn đừng tiếc!

Tạp Chí Sức Khỏe |

(Sức Khỏe - Khoe24h) Không để ý sự hiện diện của hạn dùng ghi trên bao bì, nhãn thuốc hoặc thấy thuốc đã hết hạn nhưng còn nhiều, còn mới, vì tiếc nên vẫn sử dụng là những sai lầm có thể gây hại cho sức khỏe.

Khi đã hết hạn dùng, dù bề ngoài viên thuốc vẫn còn bóng, màu sắc như mới nhưng nếu sử dụng, có thể nguy hiểm đến tính mạng.

»NGUY HẠI KHI DÙNG THUỐC HẾT HẠN

Hạn dùng được định nghĩa là khoảng thời gian sử dụng được ấn định cho một lô thuốc (thuốc được sản xuất theo lô) mà sau thời hạn này, thuốc không còn giá trị sử dụng. Theo Luật Dược của nước ta, nhãn thuốc lưu hành trên thị trường bắt buộc phải ghi một số nội dung, trong đó có hạn dùng (bên cạnh số đăng ký, số lô sản xuất, ngày sản xuất). Nếu trên nhãn thuốc không ghi hạn dùng thì thuốc đó được cho là thuốc giả. Cũng theo luật định, việc mua, bán, sử dụng thuốc quá hạn dùng là bất hợp pháp.

Cần chú ý hạn dùng ghi trên bao bì, nhãn thuốc
Cần chú ý hạn dùng ghi trên bao bì, nhãn thuốc

Thuốc hết hạn dùng sẽ không còn giữ được các tính chất cần thiết như đã đăng ký trong tiêu chuẩn chất lượng mặc dù nhìn bề ngoài, đặc tính cảm quan của thuốc không có sự thay đổi, thuốc trông giống như khi còn hạn dùng. Nhiều người thấy thuốc bề ngoài còn tốt nên nghĩ rằng, thuốc quá hạn dùng trong thời gian ngắn, dùng cũng không sao. Vì thế, họ vẫn dùng thuốc này để... tránh lãng phí. Tuy nhiên thực tế, dùng thuốc như vậy có thể gặp nguy hiểm. Thuốc quá hạn dùng không chỉ giảm hoặc mất tác dụng điều trị làm người bệnh bị bệnh nặng thêm mà còn có thể gây độc, gây tử vong. Điển hình là thuốc kháng sinh tetracyclin. Tetracyclin khi quá hạn dùng trở thành thuốc rất độc, gây hại thận.

»CĂN CỨ NÀO XÁC ĐỊNH HẠN DÙNG CỦA THUỐC?

Để xác định hạn dùng của thuốc, không phải nhà sản xuất tự ấn định mốc thời gian nào đó. Họ phải trải qua công việc nghiên cứu gọi là thử độ ổn định của thuốc. Đó là tập hợp các thí nghiệm với độ tin cậy cao được thiết kế để xác định tuổi thọ và hạn dùng của thuốc. Phương pháp thử độ ổn định thường dùng là phương pháp thử độ ổn định cấp tốc. Gọi là cấp tốc vì phương pháp chỉ thử thuốc trong vòng 3 tháng ở điều kiện môi trường khắc nghiệt với nhiệt độ cao đến 50ºC, độ ẩm 75% để suy ra tuổi thọ và hạn dùng của thuốc trong thực tế diễn ra ở điều kiện môi trường bình thường. Bên cạnh đó, còn có phương pháp thử độ ổn định dài hạn, tức người ta theo dõi độ ổn định của thuốc với điều kiện tồn trữ, bảo quản trong thực tế đến khi thuốc bị sút giảm chất lượng để xác định hạn dùng (có thể theo dõi đến 2-3 năm). Phương pháp thử dài hạn cho kết quả đáng tin cậy. Một số thuốc có yêu cầu bảo quản đặc biệt như chế phẩm vắc-xin hay thuốc là hormone cần chọn điều kiện thích hợp để thử theo phương pháp này.

Như vậy, hạn dùng thuốc được tìm ra dựa trên nghiên cứu khoa học. Vì thế, bắt buộc phải tuyệt đối tuân thủ nó khi sử dụng thuốc.

PGS. TS. Nguyễn Hữu Đức
Trường Đại học Y Dược, TP. HCM

Giúp con dùng đúng thuốc

Tạp Chí Sức Khỏe |

Sức Khỏe - Sử dụng thuốc cho trẻ sao cho đúng là điều quan trọng nhưng không phải phụ huynh nào cũng hiểu. Để thuốc có tác dụng tốt với bé yêu, cha mẹ hãy “thuộc lòng” các nguyên tắc sau nhé!

Trị mụn bằng thuốc tránh thai: Nên hay không?

Tạp chí Sức Khỏe (Sống Khỏe) |

Việc sử dụng thuốc tránh thai liên tục trong thời gian dài không tốt chút nào, nhất là với những bạn nữ chưa lập gia đình.

Phân biệt dị ứng và ngộ độc thuốc

|

Các tai biến khi sử dụng thuốc hay gặp và có rất nhiều loại, cần phân biệt hai dạng dễ nhầm lẫn nhất là dị ứng thuốc và ngộ độc thuốc.

Cẩn thận khi dùng Đông dược

|

Đông dược có nguồn gốc từ thiên nhiên, vì thế nhiều người tin rằng sử dụng chúng sẽ an toàn. Đây là quan niệm hoàn toàn sai lầm. Nếu dùng không đúng cách, thuốc dù ở dạng nào cũng có thể gây hại.

“Từ điển” y khoa bỏ túi

|

Những thông tin sau giúp bạn giải tỏa thắc mắc khi đọc kết quả khám và điều trị bệnh cũng như hiểu rõ hơn các hướng dẫn sử dụng thuốc.

Thuốc bổ cho trẻ em

|

Thuốc bổ hay còn gọi là đa sinh tố, là hỗn hợp chứa nhiều hơn một vitamin. Một số thuốc bổ còn kèm thêm khoáng chất. Thuốc bổ có thể dùng dưới dạng uống hoặc tiêm, trong đó dạng uống được sử dụng phổ biến và rộng rãi hơn.

Hiểu đúng về thuốc ngừa thai

|

Thuốc ngừa thai là một… sáng chế “vĩ đại” giúp những đôi yêu nhau an tâm và an toàn tận hưởng những giây phút yêu đương mặn nồng. Bác sĩ Dương Phương Mai, Trưởng khoa Kế hoạch hóa gia đình Bệnh viện Từ Dũ sẽ giúp chúng ta giải tỏa những thắc mắc thường gặp khi sử dụng chúng.